Budowa oka

Budowa oka

A. Rogówka

Rogówka stanowi przednią część oka. To, co oddziela rogówkę od powietrza, to film łzowy, na którym leży soczewka kontaktowa. Rogówka wyglądem przypomina soczewkę aparatu fotograficznego, która ma sferyczny kształt i spłaszcza się na brzegach. Kształt i regularność powierzchni rogówki to ważne czynniki, mające znaczenie przy wyborze geometrii soczewki kontaktowej (średnica, promień).

AugeB. Siatkówka

Siatkówka jest światłoczułą błoną wyścielającą wewnętrzną część oka. Zawiera warstwę komórek fotoreceptorowych (czopki i pręciki), które odbierają światło i przetwarzają je w sygnały tworzące obraz. Sygnały te są przesyłane nerwem wzrokowym do mózgu. W tym sensie siatkówkę można porównać do kliszy aparatu fotograficznego.

C. Soczewka

Soczewka w oku, podobnie jak soczewka kontaktowa, jest przezroczystą, dwuwypukłą strukturą, która wraz z rogówką pomaga załamywać światło, skupiające się na siatkówce. Pobudzana przez mięśnie oka, ma zdolność do zmiany kształtu swojej krzywizny. Zmieniając swój kształt, soczewka wpływa na zmianę punktu dalekiego oka. Dzięki temu może ogniskować na różne odległości, umożliwiając stworzenie na siatkówce ostrego obrazu oglądanego przedmiotu. Zdolność soczewki do zmiany kształtu, a jednocześnie do zmiany ogniskowej, nazywana jest akomodacją. Mechanizm ten podobny jest do ogniskowania, wywołanego ruchem soczewki, które ma miejsce w aparacie fotograficznym. Niestety z wiekiem zdolność soczewki do akomodowania maleje, sprawiając, że oko nie jest zdolne do ogniskowania na przedmioty z bliskich odległości. Zjawisko to nazywane jest prezbiopią (patrz niżej).

Twardówka

Twardówka to zewnętrzna, biała,  gęsta i włóknista warstwa gałki ocznej, która, za wyjątkiem części rogówkowej, jest nieprzepuszczalna. Nadaje kształt oku, chroniąc jednocześnie jego wewnętrzne struktury.

Ciało szkliste

Przestrzeń między soczewką i siatkówką wypełniona jest galaretowatym płynem zwanym ciałem szklistym. Ciało szkliste stanowi 2/3 części oka, nadaje mu kształt, chroni siatkówkę oraz jest składową układu optycznego oka.

Tęczówka i źrenica

Tęczówka to nieprzezroczysta kurczliwa przesłona o dużej ilości pigmentu w tylnej części, który blokuje dostęp światła. Światło dociera do oka jedynie przez źrenicę oraz barwną przednią powierzchnię tęczówki, determinującą kolor oka. Im większa koncentracja pigmentu, tym ciemniejszy kolor tęczówki i odwrotnie – im mniej pigmentu, tym jaśniejsza tęczówka. Dzięki mięśniom zwieracza i rozwieracza źrenicy, tęczówka reguluje ilość światła wpadającego do oka. Przy skurczu mięśnia źrenica się zwęża, ograniczając dostęp światła. Kiedy mięsień się rozkurcza, źrenica się poszerza, wpuszczając do oka więcej światła.

Siatkówka, receptory i plamka

Siatkówka to warstwa włókien nerwowych pokrywająca 2/3 tylnej części gałki ocznej. To tu zachodzi stymulacja światłem inicjująca reakcję elektrochemiczną, dzięki której impulsy elektryczne są przesyłane do mózgu i tworzą wrażenie widzenia. Sygnały przekazywane są do kory wzrokowej – części mózgu kontrolującej zmysł wzroku. W siatkówce znajdują się dwa różne rodzaje fotoreceptorów: czopki i pręciki. Pręciki to światłoczułe komórki receptorowe, które funkcjonują w ciemnym oświetleniu, podczas widzenia nocą. Szacuje się, że pręcików jest od 120 do 130 milionów w każdym oku, ale żadnego z nich nie ma w plamce. Z kolei czopki to komórki fotoreceptorowe, które funkcjonują podczas widzenia kolorów przy dobrym oświetleniu. Odpowiedzialne są także za dostrzeganie szczegółów. Znaczna większość czopków, od 6½ do 7 miliona, znajduje się w okolicy plamki, głównie w dołku. Dzięki temu plamka – centralny obszar siatkówki, zapewnia najbardziej wyraźne widzenie. W środku plamki znajduje się zagłębienie o średnicy 1.5 mm zwane dołkiem centralnym, w którym tworzy się najbardziej ostry i wyraźny obraz.

Gruczoły oka

Gruczoły znajdują się nad okiem (gruczoł łzowy) oraz w powiekach. Odpowiedzialne są za tworzenie lipidowej, wodnistej oraz śluzowej warstwy filmu łzowego, pokrywającego przednią powierzchnię oka.

Filmy z You Tube

O oku